Giá thể vi sinh bị trôi hoặc vón cục là một trong những sự cố vận hành thường gặp nhất tại các hệ thống xử lý nước thải ứng dụng công nghệ MBBR. Tình trạng này không chỉ làm giảm hiệu suất xử lý mà còn có nguy cơ gây tắc nghẽn toàn bộ hệ thống nếu không được can thiệp kịp thời.
Vậy nguyên nhân cốt lõi do đâu và cách khắc phục như thế nào để đảm bảo hệ thống vận hành trơn tru?

Khi hoạt động đúng kỹ thuật, giá thể MBBR lơ lửng và chuyển động liên tục trong bể, tạo không gian lý tưởng cho vi sinh vật bám dính, phát triển và phân hủy chất ô nhiễm. Tuy nhiên, khi xảy ra sự cố giá thể vi sinh bị vón cục hay trôi mất, hệ thống sẽ phải đối mặt với 3 hệ lụy lớn:
Giảm khả năng xử lý BOD, COD và Amoni: Khi giá thể bị dồn vào một góc hoặc nổi thành cụm, bề mặt tiếp xúc giữa vi sinh, oxy và nước thải bị thu hẹp đáng kể. Vi sinh thiếu oxy sẽ suy yếu, dẫn đến nước thải đầu ra không đạt chuẩn (còn mùi hôi, chỉ số ô nhiễm không giảm).
Tắc nghẽn hệ thống do giá thể vi sinh bị trôi: Nếu lưới chắn rác đầu ra bị hỏng hoặc thiết kế sai, khối lượng lớn giá thể sẽ trôi tuột sang các công đoạn phía sau như bể lắng, đường ống trung gian hay buồng bơm. Sự cố này gây kẹt bơm, tắc nghẽn dòng chảy và làm xáo trộn quá trình lắng bùn, buộc nhà máy phải dừng hoạt động để vớt giá thể và vệ sinh.
Gây hiểu lầm về hiệu quả của giá thể vi sinh: Nhiều doanh nghiệp khi thấy nước không đạt chuẩn đã vội kết luận giá thể kém chất lượng. Thực tế, giá thể chỉ cung cấp "ngôi nhà" cho vi sinh; nếu "ngôi nhà" đó không được cấp đủ oxy và không được đảo trộn đều thì vi sinh không thể làm việc hiệu quả.
=> Xem thêm: Giá Thể Vi Sinh Là Gì? Bảng Giá Các Loại Giá Thể Vi Sinh Chất Lượng Tốt Nhất

Sự cố giá thể vi sinh bị trôi, vón cục thường bắt nguồn từ những sai sót trong khâu thiết kế, tính toán hoặc lắp đặt thiết bị:
Giá thể chuyển động theo dòng nước và khí sục. Nếu cửa ra của bể không có lưới chắn, khe lưới quá lớn so với kích thước giá thể, hoặc vật liệu lưới quá yếu dẫn đến bục vỡ, giá thể sẽ dễ dàng lọt qua. Ngược lại, nếu đặt lưới chắn ở vị trí có lực hút nước quá mạnh, toàn bộ giá thể sẽ bị hút dồn về khu vực này gây bít tắc dòng chảy.
Khí sục đóng hai vai trò: cung cấp oxy và tạo lực đảo trộn cơ học. Nếu máy thổi khí không đủ công suất, đĩa phân phối khí bị tắc, hoặc đường ống bố trí lệch, bể sẽ xuất hiện các "điểm chết". Tại đây, giá thể không được đẩy đi mà bị kẹt lại, dồn thành từng cục lớn và nổi lềnh bềnh trên mặt nước.
Một sai lầm phổ biến khi cải tạo hệ thống xử lý nước thải là tâm lý "thả càng nhiều giá thể càng sạch". Nếu tỷ lệ lấp đầy vượt quá mức cho phép của bể và vượt quá năng lực của máy thổi khí, khối giá thể sẽ chèn ép nhau, mất không gian lưu thông. Hậu quả là giá thể va đập mạnh, dồn cục và kẹt cứng tại các góc bể hoặc lưới chắn.

Thay vì vội vàng vớt bỏ hoặc mua mới vật tư, bạn cần xử lý triệt để nguyên nhân gốc rễ theo các bước sau để khắc phục tình trạng giá thể vi sinh bị trôi, vón cục:
Bước 1: Kiểm tra lại lưới chắn và vị trí giữ giá thể vi sinh
Đảm bảo khe hở của lưới phải nhỏ hơn kích thước của viên giá thể đang dùng.
Thường xuyên vệ sinh màng vi sinh, bùn rác bám trên lưới để tránh áp lực dòng chảy làm bục lưới.
Nếu nước bị hút quá mạnh tại đầu ra, hãy bổ sung thêm lưới chắn phụ hoặc điều chỉnh lại họng thu nước để giảm thiểu hiện tượng dồn cục.
Bước 2: Tối ưu hệ sục khí để giá thể vi sinh chuyển động đều
Kiểm tra toàn bộ máy thổi khí, van chia và hệ thống đĩa/ống phân phối khí dưới đáy bể.
Nếu thấy bong bóng khí chỉ nổi lên ở một vài khu vực, cần thông tắc đĩa phân phối hoặc bố trí lại đường ống sao cho khí dàn đều khắp tiết diện bể, đảm bảo không còn "vùng chết" tĩnh lặng.
Bước 3: Giảm hoặc chia lại lượng giá thể vi sinh nếu tỷ lệ lấp đầy quá cao
Dựa vào tải lượng BOD/COD/Amoni, thể tích bể thực tế và công suất máy thổi khí để xác định lượng giá thể vừa đủ.
Nếu bể đang bị quá tải, cần vớt bớt giá thể ra ngoài hoặc chia nhỏ sang các ngăn xử lý khác. Việc thả đúng lượng giá thể sẽ mang lại hiệu quả xử lý cao hơn rất nhiều so với việc nhồi nhét quá mức.

Nếu hệ thống của bạn đang đau đầu với tình trạng giá thể vi sinh bị trôi, vón cục, nổi góc bể hoặc nước thải đầu ra không đạt chuẩn dù đã bổ sung vi sinh, hãy dừng ngay việc mua thêm vật tư và tiến hành kiểm tra tổng thể.
Nước Thải Xanh không chỉ cung cấp các dòng giá thể vi sinh MBBR chất lượng cao, mà còn hỗ trợ tư vấn kỹ thuật chuyên sâu:
Tính toán chuẩn xác tỷ lệ lấp đầy (Fill Fraction).
Tư vấn quy cách thiết kế lưới chắn và cách bố trí đĩa phân phối khí.
Lên phương án cải tạo bể hiếu khí tối ưu chi phí cho các nhà máy, khu công nghiệp và đơn vị thi công môi trường.
Để được chẩn đoán lỗi chính xác nhất, bạn chỉ cần gửi cho chúng tôi: kích thước bể, lưu lượng dòng chảy, loại giá thể đang dùng, tình trạng sục khí và hình ảnh thực tế của bể MBBR. Đội ngũ kỹ thuật sẽ lập tức hỗ trợ và đưa ra giải pháp khắc phục.
📍 Hỗ trợ tư vấn & cung cấp vật tư toàn quốc: TP.HCM, Hà Nội, Bình Dương, Đồng Nai, Đà Nẵng, Hải Phòng, Bắc Ninh và các tỉnh thành khác.
📞 Hotline tư vấn & báo giá nhanh: 0902 337 365 🌐 Website: nuocthaixanh.vn
Nước Thải Xanh chuyên cung cấp giải pháp xử lý nước thải toàn diện, áp dụng công nghệ tiên tiến giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí và vận hành bền vững. Chúng tôi cam kết nước thải đầu ra đạt chuẩn quy định, mang lại sự an tâm tuyệt đối và chung tay bảo vệ hệ sinh thái.
Để biết thêm thông tin chi tiết về dịch vụ và sản phẩm của chúng tôi, xin vui lòng điền thông tin vào biểu mẫu. Chúng tôi sẽ liên hệ lại trong thời gian sớm nhất